Yıllardır bölge halkına hizmet etti, yok olmamak için yardım bekliyor

Denizli’nin Acıpayam – Burdur yolu üzerinde Karahöyükavşarı Mahallesi yakınlarındaki iki savaklı su değirmeni yıkılıp yok olmamak için yetkililerden destek bekliyor. Bölgenin tek iki savaklı su değirmenin yıllarca yöre halkına hizmet verdiğini, değirmenin birçok anıya, hikâyeye de ev sahipliği yaptığını anlatan Araştırmacı Yazar İbrahim Afatoğlu, ‘Değirmen; insanoğlunun besin ihtiyacını karşılamak amacıyla, taneli yiyecekleri ezen, parçalayan ya da un haline getiren, birbiri üzerinde ters istikamette veya biri sabit diğeri dönen taş veya sert bir cisimden yapılan teknolojik mekanizmalara verilen isimdir. Değirmenler, hemen hemen insanlık tarihi kadar eskidir. Büyük ihtimalle insanların sahip oldukları ilk teknolojilerden biridir. Tarih boyunca çeşitli türleri kullanılmıştır. Değirmenlerin ilk kullanılan çeşidi muhtemelen “el değirmenleri”dir. Ayak değirmenleri, yel değirmenleri, köle ve hayvanların çevirdikleri değirmenler ve su değirmenleri ilk örnek çeşitleridir. Zaman içerisinde çeşitleri artmış, teknolojik olarak gelişmiş şekilleri kullanılmıştır. Yakın tarihimizde, Anadolu topraklarında en uzun süre kullanılan değirmenler su değirmenleri olmalıdır. Çünkü Denizli köy ve kasabalarının hemen hemen hepsinde bir dere ve çay kenarında birçok su değirmeni kurulduğu görülmektedir. Ama günümüzde hepsi birer birer yok olmuştur.’ Dedi

İki savaklı değirmen

Acıpayam bölgesindeki sayılı su değirmenlerinden biri olan Karahöyükavşarı Su Değirmeninin iki savaklı olması nedeniyle önemli olduğuna dikkat çeken Afatoğlu, ‘Su değirmenleri tek savaklıdır. Yani gelen su tek bir değirmen taşını döndürür. Ama buradaki değirmen sanırım suyun bolluğu ve bölge halkına daha hızlı hizmet verebilmek için iki savaklı olarak yapılmış ve yıllarca hizmet vermiş. “İki savaklı su değirmeni” Denizli - Burdur Yolu üzerinde, Acıpayam ilçesi Karahöyük köyü ile Karahöyükavşarı köyü arasında yol kenarındadır. Denizli’de ayakta kalan birkaç su değirmeninden birisidir. Denizli’deki az sayıda maddi kültür varlıklarımızdan biri olan bu iki savaklı su değirmeni bir tarafından yıkılmaya başlamıştır. Anlaşılan diğer kültür varlıklarımızda olduğu gibi devletin yetkili kuruluşları bu su değirmeninin de onlara yük olmadan kendiliğinden yıkılması ve yok olmasını beklemektedirler. Bu tür yerler Denizli’de turizmin çeşitlendirilmesi adına önemli yerlerdir. Yaşanan kuraklık ve gelişen teknolojiyle birlikte artık bu su değirmenleri kullanılmasa da yıkılıp yok olmasına da izin verilmemesi gerekir. Çünkü buradan anılar, yaşanmışlıklar, dilden dile dolaşan hikâyeler var. Burada bizim kültürümüz var’ dedi